Poradniki

Prowadzenie piłki w hokeju na trawie – otwarte i zamknięte prowadzenie, w biegu i pod presją: technika i ćwiczenia

Żółta piłka do hokeja na trawie TK Dimple Deluxe Ball na białym tle

To ciąg dalszy wpisu Trening w domu i na podwórku – 6 ćwiczeń z kijem i piłką. Tamten tekst uczy prowadzenia w miejscu i w marszu, na kawałku podwórka; ten przenosi je na boisko. Prowadzenie piłki w hokeju na trawie to bieg z piłką przy kiju: zawodnik przesuwa ją krótkimi dotknięciami tak, żeby była pod kontrolą, a on sam mógł patrzeć na grę. Poniżej dwa podstawowe sposoby prowadzenia, prowadzenie rewersem, tempo i wzrok, prowadzenie pod presją i przepisy, które je ograniczają, decyzja „prowadzić czy podać”, błędy oraz sześć ćwiczeń na boisko.

Prowadzenie zaczyna się w chwili, gdy przyjęcie się kończy; samo przyjęcie opisaliśmy we wpisie Przyjęcie piłki w hokeju na trawie – forhend, rewers, w biegu i pod presją. Jeśli pierwszy kontakt zostawił piłkę za plecami albo pod stopami, prowadzenie zaczyna się od poprawiania, a to traci czas. Dlatego oba elementy ćwiczy się razem, a na boisku przyjęcie kierunkowe od razu przechodzi w prowadzenie. Ćwiczenia z obrońcą i z odbiorem wykonuj w nagolennikach i z ochraniaczem na zęby, pod nadzorem trenera.

Prowadzenie piłki w hokeju na trawie: chwyt i postawa

Chwyt jest taki sam jak przy przyjęciu: lewa ręka na górze rączki, prawa niżej, w dolnej części owijki. Lewa ręka obraca kij, prawa trzyma go luźno i prowadzi. Zbyt mocny chwyt prawej ręki usztywnia kij i piłka odskakuje od główki przy każdym dotknięciu.

  • Sylwetka. Kolana ugięte, tułów pochylony do przodu, ale plecy nie zgarbione. Im niżej trzymasz główkę, tym łatwiej utrzymać piłkę przy kiju, ale zbyt głęboki skłon zabiera widok na boisko.
  • Odległość piłki. Piłka jest przed Tobą, na mniej więcej pół do jednej długości kija od stóp. Za blisko i trafia w buty; za daleko i rywal sięga jej szybciej niż Ty.
  • Ręce. Ręce pracują przed ciałem, nie przy biodrach. Daje to miejsce na ruch kija w prawo i w lewo bez zmiany kroku.

Długość kija ma tu znaczenie: kij za długi wypycha piłkę za daleko od ciała i utrudnia zejście nisko, za krótki zmusza do nadmiernego pochylenia. Jak dobrać długość do wzrostu, opisuje nasz przewodnik po rozmiarach.

Prowadzenie otwartym kijem: szybko i w linii prostej

Prowadzenie otwartym kijem to bieg z piłką po prawej stronie, przed prawą stopą, prowadzoną płaską stroną kija bez obracania go. Kij pcha piłkę krótkimi dotknięciami, a zawodnik biegnie prawie normalnym krokiem.

  • Kiedy. Gdy przed Tobą jest wolne miejsce i trzeba je szybko pokonać: kontra, wyjście z obrony, bieg wzdłuż linii bocznej.
  • Jak. Piłka po prawej, lekko przed ciałem, kij pochylony do przodu. Dotknięcia krótkie i równe, tak żeby piłka nie odjechała dalej niż na jeden krok.
  • Ograniczenie. Piłka jest cały czas po jednej stronie, więc obrońca wie, gdzie jej szukać. Otwarte prowadzenie służy do biegu, a nie do mijania rywala.

W szybkim biegu część zawodników prowadzi piłkę dłuższymi pchnięciami, puszczając ją kawałek przed siebie i dobiegając do niej. Daje to prędkość, ale zostawia piłkę bez kontroli na czas każdego pchnięcia. Sprawdza się tylko przy dużej przestrzeni przed sobą i bez rywala w pobliżu.

Prowadzenie zamknięte, czyli indian dribble w ruchu

Prowadzenie zamknięte, nazywane drybling indyjskim albo indian dribble, polega na przesuwaniu piłki z prawej strony na lewą i z powrotem, z obrotem kija nad piłką przy każdej zmianie strony. Jak opanować sam ruch w miejscu i w marszu, opisuje wpis o treningu w domu. Na boisku dochodzą do tego bieg i rywal.

  • Kiedy. Gdy obrońca jest blisko, a Ty chcesz zachować piłkę i szukać wolnej drogi. Ruch piłki w prawo i w lewo utrudnia rywalowi przewidzenie, z której strony ją minie.
  • Szerokość. W ruchu piłka nie przesuwa się szeroko na boki, tylko w pasie mniej więcej szerokości barków. Zbyt szeroki ruch spowalnia bieg i wystawia piłkę poza zasięg kija.
  • Rytm. Zmiana strony co krok albo co dwa kroki. Równy rytm jest łatwiejszy do nauki, ale w grze właśnie zmiana rytmu, na przykład dwa szybkie przesunięcia i jedno wolniejsze, sprawia rywalowi kłopot.
  • Tempo biegu. Drybling indyjski jest wolniejszy niż prowadzenie otwartym kijem. Przy wolnej przestrzeni przed sobą lepiej przejść na otwarty kij i przyspieszyć.

Część kart produktów wiąże prowadzenie z budową kija. Karta Ritual Finesse 55 pisze, że cieńszy trzon przesuwa czucie w stronę palców i daje większą zwrotność przy prowadzeniu, a karty Gryphon Cobra DII G26 i Solo DII G26 mówią o prowadzeniu piłki blisko nogi. To opis producentów, a nie zamiennik treningu.

Prowadzenie rewersem i po lewej stronie

Piłka nie musi być cały czas po prawej. Prowadzenie rewersem, czyli odwróconym kijem z piłką po lewej stronie, przydaje się, gdy uciekasz od obrońcy, który atakuje z prawej, albo gdy biegniesz wzdłuż lewej linii bocznej i chcesz mieć piłkę daleko od rywala.

  • Jak. Kij odwrócony, główka czubkiem w dół, piłka przed lewą stopą lub lekko na lewo. Lewa ręka utrzymuje obrót kija, prawa trzyma luźno.
  • Tempo. Rewers jest wolniejszy i trudniejszy niż prowadzenie z prawej, więc na początku ćwiczy się go w truchcie, a dopiero potem w biegu.
  • Przejście. Z rewersu na forhend i z powrotem przechodzi się jednym przeciągnięciem piłki przed ciałem. To samo przeciągnięcie jest częścią dryblingu indyjskiego, więc oba elementy ćwiczy się razem.

Wypukłą stroną kija nie wolno grać, więc przy rewersie piłkę prowadzi się wyłącznie płaską stroną odwróconego kija. Jeśli główka zjedzie za wysoko albo kąt będzie zły, piłka trafi w zaokrągloną część kija, a sędzia może to odgwizdać.

Mokra i sucha murawa

Nawierzchnia zmienia to, jak daleko piłka odjeżdża po dotknięciu. Na mokrej sztucznej trawie piłka może toczyć się szybciej i dalej, więc dotknięcia trzeba skrócić, a kij trzymać bliżej piłki. Na suchej albo zużytej murawie piłka może zwalniać i podskakiwać na nierównościach, więc kij powinien być mocniej pochylony nad nią, żeby nie przeskoczyła nad główką. Przed meczem na nieznanym boisku warto poświęcić kilka minut rozgrzewki na samo prowadzenie, żeby wyczuć, jak piłka zachowuje się na tej nawierzchni.

Tempo i wzrok: głowa do góry

Zawodnik, który patrzy tylko na piłkę, nie widzi partnerów, rywali ani wolnego miejsca. Celem nauki prowadzenia jest to, żeby piłka była „w peryferiach” wzroku, a oczy mogły szukać gry. Do tego dochodzi się stopniowo:

  • Krótkie spojrzenia w górę. Na początku co kilka dotknięć podnosisz wzrok na chwilę i wracasz do piłki. Z czasem spojrzenia w górę są dłuższe, a w dół krótsze.
  • Równe dotknięcia. Gdy dotknięcia są równe, piłka jest tam, gdzie się jej spodziewasz, i nie trzeba jej szukać wzrokiem.
  • Zmiana tempa. Prowadzenie nie jest stałym biegiem. Zwolnienie, które ściąga obrońcę do Ciebie, a potem przyspieszenie obok niego, to jedno z podstawowych narzędzi mijania rywala.

Wzrok w górze przydaje się przede wszystkim po to, żeby wiedzieć, kiedy przestać prowadzić. O tym jest jedna z kolejnych sekcji.

Patrzenie w górę ma konkretny cel: przy każdym spojrzeniu odpowiadasz sobie na trzy pytania. Gdzie jest najbliższy obrońca i z której strony nadchodzi? Gdzie jest wolny partner? Gdzie jest wolne miejsce, w które można wbiec z piłką? Zawodnik, który zna odpowiedzi, zanim obrońca do niego dobiegnie, ma czas na decyzję. Zawodnik, który szuka ich dopiero przy obrońcy, zwykle już tylko ratuje piłkę.

Pod presją rywala i przepisy, które obowiązują przy prowadzeniu

Prowadzenie pod presją to utrzymanie piłki z dala od kija obrońcy. Piłkę prowadzisz po stronie, do której rywal nie sięga, a przy zbliżeniu przesuwasz ją na drugą stronę albo zmieniasz kierunek biegu. Trzy przepisy FIH, które trzeba przy tym znać:

  • Obstrukcja. Z piłką wolno ruszyć w dowolną stronę, ale nie wolno wejść ciałem między piłkę a rywala, który jest w zasięgu gry i próbuje ją zagrać, ani zasłaniać piłki kijem albo dowolną częścią ciała przed prawidłowym odbiorem. Odwrócenie się plecami do obrońcy z piłką przy nogach to typowa sytuacja, którą sędzia odgwizduje.
  • Stopa. Zawodnikom z pola nie wolno zatrzymywać piłki żadną częścią ciała. Samo trafienie w stopę nie musi być przewinieniem; sędzia gwiżdże, gdy zawodnik zyskał na tym przewagę. Przy prowadzeniu zbyt blisko nóg piłka łatwo trafia w buty.
  • Kontakt z rywalem. Nie wolno dotykać, chwytać ani przeszkadzać innym zawodnikom ani ich kijom. Dotyczy to także atakującego z piłką, który nie może przepychać się przez obrońcę.

Pełne brzmienie tych przepisów i gesty sędziów opisaliśmy we wpisie Za co sędzia gwiżdże: stopa, wysoki kij, obstrukcja. Praktyczny wniosek dla prowadzenia: chroń piłkę odległością i ruchem, a nie ciałem. Jeśli nie da się jej utrzymać bez obrócenia się plecami do rywala, to sygnał, żeby ją podać.

Prowadzić czy podać

Prowadzenie jest wolniejsze niż podanie: piłka podana pushem przemieszcza się szybciej, niż zawodnik może z nią biec. Dlatego prowadzenie ma sens wtedy, gdy coś daje drużynie. Kilka pytań, które warto sobie zadać:

  • Czy przede mną jest wolne miejsce? Jeśli tak, prowadzenie otwartym kijem w to miejsce przesuwa grę do przodu i ściąga obrońcę.
  • Czy partner jest wolny? Jeśli partner ma lepszą pozycję, podanie jest szybsze niż każdy bieg z piłką.
  • Czy obrońca jest jeden? W sytuacji jeden na jeden prowadzenie i minięcie rywala może otworzyć drogę; przy dwóch obrońcach prowadzenie zwykle kończy się stratą.
  • Gdzie jestem na boisku? Strata piłki przy własnej bramce kosztuje więcej niż strata w polu rywala. Dlatego w obronie prowadzi się ostrożniej i krócej.

Rola na boisku też wpływa na to, ile się prowadzi. Zadania poszczególnych pozycji opisaliśmy we wpisie o pozycjach na boisku.

Gdy decyzja brzmi „prowadzić”: trzy sposoby na minięcie rywala

Minięcie obrońcy w sytuacji jeden na jeden opiera się na tym, żeby rywal zareagował na coś, czego potem nie zrobisz. Na początek wystarczą trzy proste sposoby, które wynikają wprost z tego, co opisaliśmy wyżej:

  • Zmiana tempa. Zwalniasz przed obrońcą, on zwalnia razem z Tobą albo wychodzi do piłki, a Ty przyspieszasz obok niego z piłką na otwartym kiju. Działa wtedy, gdy obok obrońcy jest wolne miejsce.
  • Przełożenie na rewers. Prowadzisz piłkę z prawej, obrońca przesuwa się w tę stronę, a Ty jednym przeciągnięciem przed ciałem przenosisz piłkę na lewą stronę i mijasz go z rewersem. To ten sam ruch co w dryblingu indyjskim, tylko szerszy i zrobiony w odpowiedniej chwili.
  • Zwód ciałem. Barki i kij pokazują jedną stronę, piłka idzie w drugą. Obrońca, który patrzy na ciało zamiast na piłkę, robi krok w złą stronę.

Każdy z nich wymaga odległości. Zbyt blisko obrońcy nie ma miejsca na przyspieszenie ani na przełożenie piłki, a zbyt daleko obrońca zdąży zareagować. Właściwy dystans wyczuwa się w ćwiczeniu jeden na jeden, a nie z opisu.

Prowadzenie w trzech strefach boiska

  • Własna strefa 23 metrów. Strata piłki tutaj daje rywalowi sytuację blisko Twojej bramki. Prowadzenie jest krótkie, najlepiej otwartym kijem w stronę linii bocznej, z dala od środka i od własnego koła, a celem jest wolny partner, nie minięcie rywala.
  • Środek boiska. Tu prowadzenie ma przyciągnąć obrońcę. Gdy rywal wychodzi do Ciebie, zostawia za sobą wolnego zawodnika i to jest moment na podanie. Zwody i zmiana tempa są tu na miejscu, ale strata piłki nadal otwiera kontrę.
  • Strefa rywala i koło. Według przepisów FIH gol wymaga zagrania piłki przez atakującego w kole i jej przejścia przez linię bramkową. Prowadzenie do koła otwiera więc możliwość strzału, a obrońcy bronią wejścia do niego najmocniej. Tu opłaca się ryzyko minięcia rywala, bo strata kosztuje mniej niż we własnej strefie.

Ten sam zawodnik prowadzi więc piłkę inaczej w zależności od tego, gdzie jest. W ćwiczeniach warto o tym pamiętać i ćwiczyć minięcie rywala przede wszystkim w ataku, a w obronie raczej szybkie prowadzenie do wolnego miejsca i podanie.

Błędy przy prowadzeniu piłki

BłądObjawPoprawka
Piłka za daleko od kijaKażde mocniejsze dotknięcie wysyła piłkę na kilka kroków przed zawodnika, a rywal ma czas, żeby ją przejąć.Krótsze dotknięcia, zwłaszcza przy obrońcy w pobliżu.
Piłka pod nogamiProwadzenie zbyt blisko ciała kończy się trafieniem w but albo potknięciem.Piłka przed stopami, ręce przed ciałem.
Wzrok tylko w dółZawodnik wbiega w obrońcę albo nie widzi wolnego partnera.Ćwiczenia z sygnałem wzrokowym (niżej).
Szeroki drybling w bieguRuch piłki szerzej niż barki spowalnia bieg.Wąski drybling w ruchu, szeroki tylko przy minięciu.
Jedno tempoStała prędkość pozwala obrońcy dopasować się do biegu.Zwolnienie i przyspieszenie.
Plecy do rywalaZasłanianie piłki ciałem to obstrukcja.Przesunięcie piłki na drugą stronę albo podanie.

Sześć ćwiczeń prowadzenia na boisko

Ćwiczenia z wpisu o treningu w domu (drybling w miejscu, ósemka, ściągnięcie piłki ze zmianą kierunku) zostają tam; tu są ćwiczenia, które potrzebują boiska, biegu i partnera. Ćwiczenia z obrońcą wykonuj w nagolennikach i z ochraniaczem na zęby, pod nadzorem trenera.

Kolejność ma znaczenie. Najpierw prowadzenie otwartym kijem w truchcie, potem w biegu; dopiero gdy piłka nie ucieka, dochodzi drybling indyjski w ruchu i rewers. Obrońca pojawia się na końcu, najpierw bierny, który tylko stoi i pokazuje kijem stronę, potem aktywny. Zawodnik, który od razu ćwiczy z aktywnym obrońcą, uczy się głównie tracić piłkę. W jednym treningu lepiej zrobić dwa, trzy ćwiczenia porządnie niż wszystkie sześć po trochu.

Początkujący, dziecko albo dorosły, który dopiero zaczyna, zyskuje najwięcej na prowadzeniu otwartym kijem w truchcie i na krótkich spojrzeniach w górę. Drybling indyjski w biegu i rewers przychodzą później, gdy piłka przestaje uciekać przy zwykłym biegu. Lepiej opanować jeden sposób prowadzenia w meczowym tempie niż trzy w tempie spaceru.

  1. Bieg otwartym kijem między liniami. Prowadzenie otwartym kijem od linii końcowej do linii 23 metrów, powrót truchtem. Najpierw z krótkimi dotknięciami, potem z dłuższymi pchnięciami. Cel: równa prędkość bez zgubienia piłki.
  2. Zmiana tempa na sygnał. Zawodnik prowadzi piłkę, trener albo partner klaszcze. Jedno klaśnięcie: zwolnij, dwa: przyspiesz. Cel: kontrola piłki przy zmianie prędkości.
  3. Głowa do góry. Partner stoi kilkanaście metrów przed prowadzącym i pokazuje liczbę palców albo kolorowy znacznik. Prowadzący mówi na głos, co widzi, nie zatrzymując się. Cel: prowadzenie bez patrzenia na piłkę.
  4. Slalom w biegu z rewersem. Pięć znaczników w linii, co trzy metry. Prowadzący mija je raz z prawej, raz z lewej, przechodząc na rewers przy znacznikach po lewej. Cel: płynne przejście forhend – rewers w ruchu.
  5. Jeden na jeden w korytarzu. Korytarz o szerokości ok. 10 metrów, obrońca na środku. Prowadzący ma minąć obrońcę i przeprowadzić piłkę przez linię końcową korytarza; obrońca gra tylko kijem, bez kontaktu ciałem. Cel: zmiana tempa i strony w realnej sytuacji.
  6. Prowadzenie z decyzją. Prowadzący biegnie w stronę dwóch partnerów i obrońcy. Gdy obrońca wychodzi do niego, podaje do wolnego partnera; gdy obrońca zostaje, prowadzi dalej. Cel: decyzja „prowadzić czy podać” w biegu.

Postęp mierzy się prosto. W ćwiczeniu pierwszym licz czas przebiegu i liczbę zgubionych piłek; w trzecim liczbę poprawnie odczytanych sygnałów; w piątym, ile razy na dziesięć prób udało się minąć obrońcę bez straty. Gdy wynik jest powtarzalny, utrudnij ćwiczenie: węższy korytarz, szybszy obrońca, krótszy czas na decyzję.

Do ćwiczeń przydaje się kilka piłek, żeby kolejka się nie zatrzymywała. Karta piłki TK Dimple Deluxe Ball opisuje ją jako piłkę do hokeja na trawie z fakturowaną powierzchnią dimple, która utrzymuje stabilny tor toczenia także w wilgotnych warunkach, w kolorze białym i żółtym. Inne modele znajdziesz w kategorii piłki do hokeja na trawie.

Sprzęt a prowadzenie piłki

Prowadzenie wymaga ciągłej pracy dłoni, więc pewny chwyt jest podstawą. Śliska owijka sprawia, że kij obraca się w dłoni bez kontroli, zwłaszcza w deszczu. Przed treningiem w deszczu sprawdź, czy owijka nie jest wytarta na gładko w miejscu, w którym trzyma ją prawa dłoń. Owijkę pod własny chwyt, grubszą albo cieńszą, dobierzesz w kategorii owijki na kij hokejowy.

Kij do prowadzenia dobiera się przede wszystkim do wzrostu i poziomu. Karty kijów w naszej ofercie podają profil, skład i to, dla kogo kij jest według producenta, a przy niektórych modelach wprost piszą o prowadzeniu piłki. Wszystkie modele znajdziesz w kategorii kije do hokeja na trawie.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *